اختلاف میان کشورهای عضو هیئت بین‌الدولی تغییر اقلیم سازمان ملل متحد، معروف به IPCC، بر سر زمان انتشار ارزیابی‌های علمی جدید، نگرانی‌هایی درباره آینده سیاست‌های اقلیمی جهان ایجاد کرده است. رویترز در گزارشی به تاریخ ۹ اکتبر ۲۰۲۶ نوشت که این اختلاف ممکن است انتشار گزارش‌ها را تا پس از مذاکرات مهم اقلیمی سال ۲۰۲۸ به تأخیر بیندازد.
اهمیت این مسئله در آن است که دولت‌ها برای تدوین برنامه‌های کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و سازگاری با تغییرات آب‌وهوایی به ارزیابی‌های علمی به‌روز نیاز دارند.
چرا انتشار گزارش‌ها اهمیت دارد؟
IPCC پژوهش‌های علمی منتشرشده در سراسر جهان را بررسی و نتایج آن‌ها را در گزارش‌های جامع گردآوری می‌کند. این گزارش‌ها طی چند دهه گذشته در شکل‌گیری سیاست‌های اقلیمی و توافق‌های بین‌المللی نقش داشته‌اند.
سه ارزیابی مهم پیش‌بینی‌شده، به دلایل و روند تغییرات اقلیمی، آسیب‌پذیری کشورها و راهکارهای جلوگیری از تشدید گرمایش زمین می‌پردازند.
برنامه پیشنهادی گروه‌های علمی این است که گزارش‌ها تا سپتامبر ۲۰۲۸ آماده شوند. در مقابل، برخی کشورها معتقدند بررسی هزاران پژوهش، تکمیل ارزیابی کارشناسی و توافق بر سر متن نهایی به زمان بیشتری نیاز دارد.
اختلاف بر سر عدالت اقلیمی
بخش مهمی از اختلاف‌ها به میزان مشارکت کشورهای درحال‌توسعه و نقش تاریخی اقتصادهای صنعتی در انتشار گازهای گلخانه‌ای مربوط می‌شود.
برخی کشورها معتقدند پژوهشگران کشورهای کم‌درآمد به منابع مالی و فرصت کافی برای مشارکت در ارزیابی‌های علمی دسترسی ندارند. از نگاه آن‌ها، سرعت‌بخشیدن به فرایند تدوین گزارش نباید باعث کاهش مشارکت علمی و نادیده‌گرفتن تفاوت‌های اقتصادی شود.
در مقابل، گروهی از دولت‌ها هشدار می‌دهند که تأخیر طولانی می‌تواند تصمیم‌گیری درباره تأمین مالی اقلیمی و کاهش انتشار کربن را دشوارتر کند.
پیامدهای احتمالی برای آینده طبیعت
اگر ارزیابی‌های تازه به‌موقع منتشر نشوند، کشورها ممکن است هنگام مذاکرات آینده ناچار شوند به داده‌های قدیمی‌تر اتکا کنند. این موضوع می‌تواند برنامه‌ریزی برای حفاظت از اکوسیستم‌ها، مدیریت منابع آب و کاهش خطر بلایای طبیعی را پیچیده‌تر کند.
برای حفاظت از محیط زیست، دسترسی به اطلاعات علمی معتبر و همکاری میان دولت‌ها اهمیت زیادی دارد. چالش پیش‌رو این است که فرایند ارزیابی هم از نظر علمی دقیق و فراگیر باشد و هم بتواند به تصمیم‌گیری به‌موقع کمک کند.
منبع خبر: Reuters